Archief

Al voor de droogmaking van de Starnmeer had men er een gewoonte van gemaakt de vele zakelijke overeenkomsten, rechtspraken en vergaderingen op te schrijven. In het geval van de Starnmeer als waterschap, begon dit zo rond 1637, evenals voor de oude gebieden van Markenbinnen, Kogerpolder en de Woude. Dit heeft voor uitgebreide archieven gezorgt die een bron zijn van informatie.

De waterschappen van Markenbinnen, Oostwouderpolder en de Kogerpolder hadden hun bestaan voornamelijk te danken aan het feit dat de nieuw aangelegde westelijke ringvaart van de Starnmeer dwars door oude veengebieden liep waardoor zij werden afgesneden van het gebied waartoe zij van oorsprong behoorden; Kogerpolder en Oostwoude waren onderdeel van de grotere Akersloter Wouden en de Markerpolder was tot dan toe deel van de Uitgeester Wouden. Beiden Wouden – welke op hun beurt weer onderdeel waren van het nog weer grotere bestuursorgaan Kennemerland, waren zeer oude bestuursgebieden die al bestonden voor de tijd dat het veen werd ontgonnen, de regio nog vol stond met begroeing (vandaar de term “wouden”) en er uiteindelijk rond het jaar 800 een weg gebaand werd door de wildernis, naar het oosten. Bij het Starnmeer vonden deze gebieden een bestuurlijke grens, wellicht omdat er voorbij dat punt inmiddels ook al gebieden waren toegeeigend door de tegenhanger van Kennermerland: Zaanstreek/Waterland.

Hoe het ook zei, in Kennemerland en door Uitgeest/Akersloot (en door andere belanghebbenden zoals de abdij van Egmond en de bisschop van Utrecht) werden al archiefstukken gecreerd die bijvoorbeeld eigendommen en juridische zaken beschrijven. Helaas is er over ons specifieke gebied echter niet heel veel genoteerd, dit gebied was lang ook niet veel meer dan een afgelegen moeras, welke ook na de ontginning ver weg lag van de grote woonplaatsen. Bovendien zijn er in de loop der eeuwen ook archiefstukken verloren gegaan.

Maar in de 17e eeuw kwam het archiveren echt goed op gang, wat bijvoorbeeld ook bij de VOC voor een immens gedetailleerd archief zorgde. En ook in de Napoleaanse tijd ontstonden nieuwe initiatieven om het bestuur te vermakkelijken, denk aan het opstarten van het nationale Kadaster.

Al deze zaken hebben er voor gezorgd dat er vandaag de dag een schatkist aan informatie is te vinden als je op de juiste plaatsen zoekt. En dankzij het internet zij die plaatsen gemakkelijker te vinden dan ooit tevoren. Zo is er over deze regio van alles te vinden in de regionale archieven van Alkmaar, Waterland en Zaanstreek, evenals in het Noord-Hollands ArchiefMaar ook bij bijvoorbeeld het Kadasterdelpher.nl en topotijdreis.nl kun je helemaal de tijd uit het oog raken, als je geschiedenis ook maar enigszins leuk vind.

Omdat het op deze en nog vele andere plaatsen barst van de informatie over de Hartstreek proberen wij op onze site een totaal-overzicht te bieden van al deze info. Zo zijn hier de Kadastrale gemeente tekeningen en bijhorende data van de periode 1811-1991 verzameld, is er een overzicht van een steeds verder groeiend aantal oude kaarten en afbeeldingen en is het een ultiem doel om ter zijner tijd de inhoud van de archieven van Starnmeer, Markenbinnen, Oostwouderpolder en Kogerpolder digitaal aan te bieden, zowel in oorspronkelijk als in vertaalde vorm.

Dit is echter een project van de lange adem!

Voor nu zijn hier alvast te zien:

– enkele onderdelen uit het Archief van Alkmaar

– kadastrale gegevens van 6 voormalige gemeentes